صلوات بر شمس الشموس

 


اللهّمَ صَلّ عَلي عَلي بنْ موسَي الرّضا المرتَضي

الامامِ التّقي النّقي

و حُجَّّتكَ عَلي مَنْ فَوقَ الارْضَ و مَن تَحتَ الثري

الصّدّيق الشَّهيد

صَلَوةَ كثيرَةً تامَةً زاكيَةً مُتَواصِلةً مُتَواتِرَةً مُتَرادِفَه

كافْضَلِ ما صَلّيَتَ عَلي اَحَدٍ مِنْ اوْليائِكَ.

خدایا رحمت فرست بر علی بن موسی الرضا

امام با تقوا و پاک

و حجت تو بر هر که روی زمین است و هر که زیر خاک،

رحمت بسیار و تمام با برکت و پیوسته و پیاپی و مداوم

چنان بهترین رحمتی که بر یکی از اولیائت فرستادی.


 

تسویه در عرفان

تسویه، از ریشه «س وی»، مصدر باب تفعیل و به معنای مساوی کردن و به اعتدال رساندن است. [۱][۲]

این اصطلاح از کلمه قرآنی سَوَّیْتُهُ [۳][۴][۵][۶][۷]

واژه تسویه از دیدگاه مفسران

اغلب مفسران، تسویه را اعتدال در صورت و کامل شدن خلقت معنی کرده اند. [۸]
[۹]
میبدی آن را به معنای اعتدال مزاج و کمال برای قبول روح انسانی دانسته است. [۱۰]

اصطلاح تسویه در عرفان

اصطلاح تسویه در عرفان بسیار کم به کار رفته و ظاهراً تنها در آثار ع زیزالدین نسفی و محمود شبستری در باره آن توضیح داده شده است.

پی نوشت
1. حسین بن محمد راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ذیل «سوا»، چاپ محمد سیدکیلانی، بیروت (بی تا).
۲.ابن منظور، لسان العرب، ذیل «سوا».
۳. طه/سوره۲۰، آیه۵۸.
۴. قیامه/سوره۷۵، آیه۳۸.
۵. مریم/سوره۱۹، آیه۱۰.
۶. کهف/سوره۱۸، آیه۳۶.
۷. سجده/سوره۳۲، آیه۹.
۸. زمخشری، ج۲، ص۵۷۷.
۹. محمد بن عمر فخررازی، التفسیرالکبیر، ج۳۱، ص۱۳۹ـ۱۴۰، قاهره ، چاپ افست تهران

روز بزرگداشت ابن سینا

اِبْن‌ِ سینا، ابوعلی‌ حسین‌ بن‌ عبدالله‌ بن‌ سینا (۳۷۰- ۴۲۸ق‌/۹۸۰- ۱۰۳۷م‌)، بزرگ‌ترین‌ فیلسوف‌ مشایی‌ و پزشک‌ نامدار ایران‌ در جهان‌ اسلام‌ است.

نوشته‌های جوزجانی‌

ما درباره زندگی‌ و سرگذشت‌ ابن‌ سینا آگاهی‌ بس‌ بیشتری‌ داریم‌ تا درباره هر فیلسوف‌ مسلمان‌ دیگر. این‌ نیز به‌ برکت‌ زندگی‌ نامه‌ای‌ است‌ که‌ ابوعُبید جوزجانی‌ (د ۴۳۸ق‌/۱۰۴۶م‌) شاگرد وفادار وی‌ به‌ نوشته‌ آورده‌ است‌ و بخش‌ نخست‌ آن‌ تقریر ابن‌ سینا و بخش‌ دوم‌ آن‌ گزارش‌ و نوشته خود جوزجانی‌ است‌. این‌ نوشته‌ها بعدها به‌ «سرگذشت‌» یا « سیره‌ » مشهور شده‌ است‌.

کهن‌ترین‌ متن زندگینامه

کهن‌ترین‌ متنی‌ که‌ از این‌ سرگذشت‌ در دست‌ است‌، کتاب‌ تَتِمة صِوان‌ الحکمه اثر ظهیرالدین‌ ابوالحسن‌ علی‌ بن‌ زید بیهقی‌ است‌ که‌ همچنین‌ مطالب‌ تازه‌ای‌ درباره ابن‌ سینا در بر دارد.
بهترین‌ متن زندگینامه

متنی‌ هم‌ از سرگذشت‌ ابن‌ سینا، سالها پیش‌ از سوی‌ احمد فؤاد اهوانی‌ در حاشیه دست‌ نوشته‌ای‌ از نُزهَه الارواح‌ شهرزوری‌ کشف‌ شده‌ بود که‌ به‌ دست‌ یحیی‌ بن‌ احمد کاشی‌ در ۷۵۴ق‌/ ۱۳۵۳م‌ نوشته‌ شده‌ بوده‌ است‌. اهوانی‌ این‌ سرگذشت‌ را نوشته کاشی‌ پنداشته‌ است‌ و آن‌ را به‌ مناسبت‌ هزاره تولد ابن‌ سینا در مجموعه ذِکری‌ ابن‌ سینا در ۱۹۵۲م‌ در قاهره‌، با عنوان‌ «نُکَت‌ٌ فی‌ احوال‌ الشیخ‌ الرئیس‌ ابن‌ سینا» منتشر کرده‌ است‌. در۱۹۷۴م‌ ویلیام‌ گُلمَن این‌ سرگذشت‌ را بر پایه چندین‌ دست‌ نوشته‌ به‌ شیوه‌ای‌ انتقادی‌ تدوین‌ و با عنوان‌ «زندگانی‌ ابن‌ سینا» با ترجمه انگلیسی‌ آن‌ منتشر ساخت‌. این‌ متن‌ تاکنون‌ بهترین‌ متنی‌ است‌ که‌ از سرگذشت‌ ابن‌ سینا در دست‌ است‌، هر چند در آن‌ لغزشها و اشتباهاتی‌ در خواندن‌ و ترجمه برخی‌ عبارات‌ یافت‌ می‌شود که‌ مانفِرِد اولمان‌ آنها را در نقدی‌ که‌ بر آن‌ کتاب‌ در مجله آلمانی‌ « اسلام‌ » (۱۹۷۵م‌)، ‌ نوشته‌، یادآور شده‌ است‌.

شعرای غدیر

شعرای غدیر در قرن اول هجری عبارتند از :
1. امیر المؤمنین(علیه السلام)
2. حسان بن ثابت انصاری
3. قیس بن سعد بن عباده انصاری
4. عمروبن عاص بن وائل
5. محمد بن عبدالله حمیری
شعر مولا علی ” علیه السلام) پیرامون لفظ” مولی” در کلام پیامبر اکرم( صل الله علیه و آله وسلم ) :"من کنت مولاه فعلی مولاه” می باشد.

الغدیر

امتیازات کتاب ” الغدیر”
1. تدوین مطالب به روش جدل یعنی مقلوب ساختن طرف مقابل با معتقدات خودش
2. مستند نمودن تمام احتجاجات و مطالب طرح شده در میدان بحث.
3. استفاده از نثری زیبا و روان و بلیغ در تمام مباحث
4. به کار گرفتن ضرب المثلهای عربی به طور فراوان در بین مطالب
5. استفاده از آیات قرآنی در پایان مطالب یا در بین آنها
6. بحث پیرامون مسائل بنیانی و اساسی فراوان در حوزه های گوناگون: حدیث- تاریخ- عقاید- اخلاق- فقه- رجال- و…
منبع : کتاب گزیده الغدیر-(علامه امینی)

پیام غدیر از منظر امام خمینی(ره)

ولایتی که در غدیر است به معنای حکومت است نه معنای مقام معنوی، مساله، مساله حکومت است. مساله سیاست است خدای تبارک و تعالی این حکومت و این سیاست را امر کرد که پیغمبر به حضرت امیر واگذار کند. صحیفه ج 20 ص 113-115
روز غدیر از بزرگ‌ترین اعیاد مذهبی است، این عید عیدی است که متعلق مستضعفان است. عید محرومان است عید مظلومان جهان است. عیدی است که خدای تبارک و تعالی به‌وسیله پیامبر اکرم (ص) برای اجرای مقاصد الهی و ادامه تبلیغات و ادامه راه انبیاء، حضرت امیر را منصوب فرمودند. صحیفه ج 19 ص 163

معرفی کتاب پیرامون غدیر

معرفی کتاب پیرامون غدیر

واقعه قرآنی غدیر
نویسنده : محمد باقر انصاری/ انتشارات :دلیل ما/ عنوان محتوا: واقعه غدیر

آنچه در این کتاب می خوانید :
نقش عایشه در انحراف جامعه اسلامی چه بود؟
توطئه بر ضد غدیر خم در آخرین لحظات عمر پیامبر(ص)
کودتای سقیفه به ثمر نشست !
نفس کشیدن با قرآن در غدیر
در این کتاب رابطه قرآن با غدیر از ابتدای حرکت از مدینه تا مکه و حجه الوداع و به سوی غدیرخم و در غدیرخم و خطبه آن ، و پس از غدیرخم و فتنه های پس از آن همه و همه مورد بحث و بررسی قرار گرفته است . عناوین این کتاب از این قرار است : قرآن و غدیرخم از مدینه تا مکه – قرآن و غدیرخم در مراسم حج – قرآن و غدیرخم پس از مراسم حج – قرآن و غدیرخم از مکه تا غدیرخم – قرآن و غدیرخم در خطابه بلند غدیرخم – قرآن و غدیرخم پس از خطابه غدیرخم – قرآن و غدیرخم در مراسم سه روز غدیرخم – قرآن و غدیرخم در ساعات پایانی غدیرخم، قرآن و غدیرخم از غدیر خم تا مدینه منوره – قرآن و غدیرخم در بازگشت از غدیر خم ، قرآن و غدیرخم در مدینه – قرآن و غدیرخم در آخر عمر پیامبر(ص)اخراج دشمنان غدیرخم از مدینه .

اقدامات امام هادی (ع) در آماده سازی مردم برای غیبت

از جمله اقدامات امامان معصوم(ع) جهت آماده‌سازی مردم برای عصر غیبت، ایجاد سازمان وکالتی و تعامل آنها با ائمه به طور غیر مستقیم و از طریق وکلا و نائبان ایشان بود؛‌ چرا که بدون آمادگى و زمینه‌هاى لازم، غیبت ناگهانى امام معصوم(ع)، براى شیعیانی که دو و نیم قرن از نعمت حضور امامان معصوم(ع) بهره‌مند بوده و مستقیماً با آنان ارتباط داشتند، می‌توانست واقعه‌اى غیرمنتظره و مشکل‌آفرین باشد؛ از این‌رو، امامان(ع) با ایجاد شرایط مشابه، شیعه را به تدریج با شرایط عصر غیبت آشنا می‌ساختند. از مشخصات بارز عصر غیبت صغرا آن بود که شیعیان تنها از طریق وکلای حضرت حجت(عج) امکان ارتباط با آن‌حضرت را داشتند، و همین‌طور براى طرح مشکلات خود بایستى آنها را به صورت مکتوب به وکلا و ابواب حضرت تحویل می‌دادند و سپس پاسخ را در قالب توقیعات دریافت می‌کردند. این رویّه گرچه کم‌وبیش در عصر سایر ائمه(ع) نیز اعمال می‌شد ولى در عصر امام هادى(ع) و امام عسکرى(ع) که شیعیان در آستانه ورود به عصر غیبت قرار داشتند، تشدید شد. براى نمونه؛ می‌توان به جریان تظلّم و دادخواهى سیف بن لیث اشاره کرد که با وجود آن‌که در سامرا بود مطلب را کتباً به اطلاع امام عسکرى(ع) رساند.[1]
در این عصر عمده امور دفتر وکالت، به وسیله باب(وکلای) امام هادى(ع) و امام عسکرى(ع)، یعنى «عثمان بن سعید عمرى» و برخى دیگر از وکلاى سرشناس آن دو بزرگوار انجام می‌گرفت. از همین‌رو است که وى از سوى آن دو بزرگوار مدح بلیغ شده و شیعیان و وکلاى دیگر، مأمور به مراجعه نزد وى بوده‌اند. از جمله کلمات امام هادى(ع) در مدح وى آن است که به احمد بن اسحاق فرمود: «این ابو عمرو، مورد اعتماد و امین من است و آنچه بگوید و انجام دهد از جانب من گفته و انجام داده است، از وى بشنوید و اطاعت کنید».[2] احمد بن اسحاق گوید: پس از شهادت امام هادى(ع) به حضور امام عسکرى(ع) رسیدم و آن‌حضرت نیز شبیه کلام پدر بزرگوارش را فرمود. در این راستا، جریان توثیق و معرفى وى به حدود چهل نفر از شیعیان در یک مجلس و به گروهى دیگر از شیعیان در مجلسى مشابه، از نمونه‌هاى دیگر مدح و توثیق امامین عسکریین(ع) درباره او است.[3]
براى آماده‌سازى و عادت دادن شیعیان به شرایط عصر غیبت و مراجعه نزد وکلا به جاى ملاقات با امام، شیوه احتجاب و غیبت بود. از نقلى که در این‌باره وارد شده، می‌توان کیفیت عملکرد امامین عسکریین(ع) در این زمینه را تبیین نمود؛ گرچه این نقل شاید تا اندازه‌ای مبالغه آمیز باشد:
«ابو الحسن عسکرى(امام هادى) از بسیارى از شیعیان به جز تعداد اندکى در احتجاب بود و وقتى نوبت به ابومحمد امام حسن عسکرى(ع) رسید با خواص خود و غیر آنان از پس پرده سخن می‌گفت، مگر در زمان‌هایى که به خانه سلطان می‌رفت».[4] این نحوه رفتار ایشان و پسر گرامی‌اش، مقدمه‌اى براى غیبت صاحب الزمان(عج) بود تا شیعه با این وضع خو گرفته و نسبت به غیبت بیگانه نباشد و عادت بر احتجاب و استتار جارى شود. اجتناب از پاسخ‌هاى مشافهى و مستقیم و تأکید امامین عسکریین(ع) بر ارتباط کتبى با شیعیان از طریق وکلا نیز در راستاى آماده‌سازى شیعه براى پذیرش شرایط عصر غیبت بود. وقتى به مجموعه نامه‌ها و توقیعات امامان معصوم(ع) توجه کنیم غالب آنها را مربوط به دو امام هادى(ع) و عسکرى(ع) و بیش از آنها مربوط به امام عصر(عج) می‌یابیم. این رویّه آن‌چنان شایع شده بود که اصحاب و خواص آن دو بزرگوار، این را مفروض می‌دانستند که برقرارى ارتباط با ایشان جز از طریق مراسله و مکاتبه انجام نمی‌شود. کثرت این توقیعات به حدّى بود که در یک مورد، احمد بن اسحاق براى کسب یقین به صدور نامه‌ها از امام عسکرى(ع)، از آن‌حضرت طلب دست‌خط می‌کند. نمونه‌هاى متعددى از نامه‌ها و توقیعات در این زمینه قابل ارائه است.[5]

[1]. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج 1، ص 511، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، 1407ق.
[2]. طوسی، محمد بن حسن، کتاب الغیبة، ص 353 - 354، قم، دار المعارف الإسلامیة، چاپ اول، 1411ق.
[3]. همان، ص 357.
[4]. مسعودی، علی بن حسین، اثبات الوصیة للإمام علی بن أبی‌طالب، ص 272، قم، انصاریان، چاپ سوم، 1384ش.
[5]. جباری، محمدرضا، سازمان وکالت و نقش آن در عصر ائمه(ع)، ج ‏1، ص 53 – 54، قم، مؤسسه آموزش پژوهشى امام خمینى(قدس سره‏)، چاپ اوّل‏، 1382ش

ابلاغ ولایت امام علی (ع) و یک شبهه

در مورد ابلاغ ولایت و وصایت امام علی(ع) از سوی پیامبر اکرم(ص) به فرمان الهی در روایتی چنین نقل شده است:
جابر جعفی می‌گوید: محضر امام باقر(ع) آیه «لَیْسَ لَکَ مِنَ الْأَمْرِ شَیْ‏ءٌ»،[1] را خواندم و آن‌حضرت فرمود: «بله، به خدا سوگند که همه کارها به دست پیامبر است و معنایی که در گمانت داری، صحیح نیست، بلکه خداى تعالى هنگامی که به پیامبرش خبر داد تا ولایت على را اعلام نماید،‌ پیامبر(ص) به اندیشه فرو رفت در دشمنى قومش با على(ع) و حسد ایشان نسبت به او را می‌دانست، و در اثر این فکرها بود که دل‌آزرده شد. آن‌جا بود که خداوند به او خبر داد که او اختیاری در این جانشینی ندارد و این به خدا مربوط است که على را وصىّ پیامبر قرار داد تا ولىّ امر بعد از او باشد. معنای آیه این است، و چگونه پیامبر(ص) قادر به هیچ کاری نباشد، با آن‌که خداوند این اجازه را به او تفویض کرد که هر چه را او روا بداند، حلال باشد و آنچه را که ناروا بداند، حرام باشد، چنان‌که خداى تعالى فرمود: “هر چه را که رسول آورد آن‌را بگیرید و هر چه را که از آن نهى کرد خوددارى کنید"[2]».[3]
برخی از شبهه‌افکنان خواسته‌اند از این روایت استفاده کنند که شیعه اعتقادی کفرآمیز دارد مبنی بر این‌که با وجود نگرانی و به تنگ آمدن قلب پیامبر اسلام(ص)، خدا او را تحت فشار قرار داده و مجبور به ابلاغ ولایت امام علی(ع) کرده است! که صرف نظر از مباحث سندشناسی روایت، در این زمینه باید گفت؛ اوّلاً: فشار به پیامبر(ص) به آن معنا نبوده که علی‌رغم میل باطنی خود دست به کاری بزند. ثانیاً: تحت فشار قرار گرفتن پیامبر(ص) از جانب خداوند، موضوعی نیست که قائل شدن به آن موجب کفر باشد؛ زیرا برخی از آیات قرآن نیز بر این معنا دلالت دارد. خدای تعالی خطاب به پیامبر اسلام(ص) چنین فرمود: «اى فرستاده ما! آنچه را از جانب پروردگارت به سوى تو نازل شده ابلاغ کن، و اگر نکنى [گویى هیچ] پیام او را ابلاغ نکرده‌اى و خداوند تو را از [فتنه و شر] مردم نگه می‌دارد».[4] در این آیه شریفه که مربوط به ولایت حضرت علی(ع) است،[5] خدا با تأکید بسیار از پیامبرش می‌خواهد که مأموریتی که به او واگذار شده است را انجام دهد و به پایان برساند و در این رابطه، به هیچ وجه ملاحظه واکنش مردم را نکند. این نوع برخورد خدا با پیامبرش برای نشان دادن اهمیت موضوعی است که باید پیامبر آن‌را به مردم ابلاغ می‌کرد.
به‌علاوه؛ این نوع خطاب‌ها، از باب این ضرب المثل است که «به در می‌گویند تا دیوار بشنود»؛ یعنی در واقع، مردم مورد خطاب هستند و به طور غیر مستقیم آنان تحت فشار و مورد سرزنش و تهدید قرار گرفته‌اند نه شخص پیامبر؛ چرا که آن‌حضرت معصوم و عبد مطلق خدا است و هیچ‌گاه از اوامر او سرپیچی نمی‌کند و خلاف رضای او اقدامی نمی‌کند. چنان‌که در روایت دیگری درباره مسئله ولایت امام علی(ع) می‌خوانیم: امام باقر(ع) می‌فرماید: «رسول خدا(ص) حریص بود که حکومت ظاهری بعد از او نیز در دستان على(ع) باشد، ولی خدا می‌دانست که این‌گونه نخواهد شد؛ از این‌رو به پیامبر(ص) فرمود: ای علی! سرانجام على به دست تو نیست، کار على و غیر على با من است، اى محمّد! آیا من چنین آیه‌ای را بر تو نازل نکرده‌ام: “الم. آیا مردم پنداشتند همین که بگویند ایمان آورده‌ایم کافی است و مورد آزمایش قرار نمی‌گیرند؟".[6] پس رسول خدا امر را به خدا واگذار نمود».[7]


[1]. آل عمران، 128.
[2]. حشر، 7.
[3]. عیاشى، محمد بن مسعود، التفسیر، ج 1، ص 197، تهران، مکتبة العلمیة الاسلامیة، چاپ اول‏، 1380ق؛ فیض کاشانى، محمد بن شاه مرتضى،‏ تفسیر الصافی، ج ‏1، ص 379، تهران، مکتبة الصدر، چاپ دوم‏، 1415ق.
[4]. مائده، 67.
[5]. ر. ک: اثبات امامت امام علی(ع) از قرآن 324
[6]. عنکبوت، 1 – 2.
[7]. تفسیر العیاشی، ج ‏1، ص 197 – 198.

دلیلی بر زنده بودن امام عصر (عجل الله تعالی فرجه الشریف)

حدیث ثقلین که به صورت متواتر در کتاب‌های اهل‌سنت و شیعه نقل شده است؛ یکی از دلائلی است که برای اثبات زنده بودن امام زمان(ع) مورد استناد قرار می‌گیرد.

استدلال به این روایت را این‌گونه مطرح کرده‌اند:

پیامبر(ص) در بخشی از این حدیث فرمود: «لَنْ یَفْتَرِقَا»؛ این دو (قرآن و عترت) هرگز از هم جدا نمی‌شوند و طبیعتاً معنایش آن خواهد بود که تا هر زمانی که قرآن وجود دارد، باید امام زنده‌ای از عترت پیامبر(ص) نیز وجود داشته باشد تا آن دو از هم جدا نباشند.[1]

 

[1]. «الفاظ حدیث ثقلین در منابع اهل سنت و شیعه»، 17344

یادی از امام زمان (عج) در خطبه غدیر

خطبه ی غدیر یکی از معتبرترین و پر محتواترین منابع اصیل اسلامی است که مبانی اصیل اعتقادی را به صورت یک دوره ی فشرده مطرح می نماید؛ اصول خداشناسی و توحید، نبوت، امامت و حتی مباحث معاد و زندگی اخروی. در واقع این خطبه خود درسنامه ی کاملی از همه ی اعتقادات اسلامی است که به صورت مستدل و موثق از زبان پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله) برای همیشه ی تاریخ بیان گردیده است

 

جایگاه والای حضرت مهدی(عج) در خطبه غدیر 

 بدون شک واقعه غدیر خم، نقش سرنوشت سازی در تعیین مسیر آینده اسلام داشته است. در این واقعه، پیامبر اسلام صلی‏ الله‏ علیه‏ و ‏آله مهم‏ترین مأموریت دوران پیامبریِ خود را به انجام رساند؛ مأموریتی که انجام آن، به منزله رساندن پیام رسالت حضرت بود، و کوتاهی در مورد آن، به از بین رفتن زحمات چندین ساله ایشان می‏انجامید؛ چنان که خداوند متعال درآیه 67 سوره مائده می‏فرماید: «هان ای پیامبر! آنچه را از سوی پروردگارت به تو نازل شده است، تبلیغ کن و اگر چنان نکنی، پیام و رسالت او را انجام نداده‏ای وخداوند تو را از مردم حفظ می‏فرماید». (ماهنامه گلبرگ)

ادامه »

صفحات: 1· 2· 3

سوگواری از منظر اسلام

تحقیق پایانی با عنوان سوگواری از منظر اسلام

محقق:فاطمه معبادی

استاد راهنما:طیبه مهرابی

 استاد داور:محمد علی منصوریان

تاریخ دفاع:تابستان 98

چکیده

سوگواری و برپایی مجالس به پاس تعظیم و احترام فرد یا گروهی است، که در قالب مداحی سخنرانی، سینه زنی و غیره ­انجام می­شود . و هم­چنین به دلیل نقش سازنده فردی و اجتماعی و فرهنگی آن ، جایگاه ویژه­ای در مکتب اسلام و سیره اهل بیت دارد. اما برخی اعمال خارج از توصیه­ها و احکام دین در مراسم­های سوگواری که به نام دین و به عنوان دستور دینی معرفی و عملی شود بدعت محسوب شده و ضروری است نحوه سوگواری­­ها اصلاح و بدعت­ها از آن زدوده شود . این تحقیق با هدف بررسی سوگواری از منظر اسلام به روش توصیفی تحلیلی انجام شد. نتایج بررسی ­­ها نشان می­دهد که گریه کردن، نوحه­سرایی و مرثیه­ خوانی و  عزاداری طبق آیات قرآن احادیث شیعه و سنی برای اهل بیت b نه تنها ممنوع نیست بلکه دارای فضیلت خاصی است که این فضیلت شامل تعزیه داران واقعی خواهد گردید. و نیز از مصادیق شعائر الهی، مودّت و محبّت به اهل بیت (ع) و مبارزه با ظلم و ستم است که در قرآن به آن­ها سفارش شده است و می­توان مشروعیت سوگواری را در اسلام اثبات کرد. اما در زمینه بروز بدعت­ها و خرافات در سوگواری می­توان چنین نتیجه گرفت که از نظر اکثر فقهای عظام حکم اولیه در مورد بدعت­ها ازجمله قمه­زنی و هر نوع عمل نامتعارف در سوگواری­­­ها ، حرمت است و در هیچ­یک از فرمایش معصومین b پیرامون فضیلت سوگواری بر امام حسین (ع) به امری غیر از گریه کردن و زیارت کردن قبر مطهّرشان توصیه نشده است.

واژه ­های کلیدی: سوگواری ، بدعت، مشروعیت، اهل بیت (ع) .

 

عاشورا و تحریف آن

انواع تحریفات در واقعه عاشورا
غلوها و مبالغه‌ های غيرعقلى و باور نكردنى در زمینه هائی همچون آمار و ارقام ‌كشته ‌ها
اضافه نمودن برخى حوادثى كه به ظاهر غم ‌انگيز و سوزناك بود بر اصل واقعه
تحریف انگيزه آن حماسه اجتماعى و خونين نيز که گاهى تا حد «كشته شدن براى شفاعت از گنهكاران امت‌» تنزل يافت. حتى خصومت ديرين امويان با اساس دين و وحى و نبوت، به دشمنى شخصى‌ حسين علیه السلام و يزيد تبديل شد.
نوع برخوردهاى امام حسين‌ علیه السلام، زينب و امام سجاد علیه السلام و كودكان و اهل بيت، گاهى به صورت عجز و لابه و ذلت و حقارت در برابر فاسقانى چون‌ يزيد و عمر سعد و ابن زياد و شمر و… درآمد و خواسته بزرگ امام در اين ميدان حماسه كه رد بيعت با حكومت جور بود، به درخواست جرعه‌ اى آب براى لب عطشان خويش يا گلوى خشك على اصغر در آمد.
در روضه‌ هايى كه خوانده مى‌ شد و تعزيه‌ هايى كه برپا مى‌ گشت و شعرها و نوحه‌ هايى‌ كه سروده و اجرا مى ‌شد، از زينب و امام سجاد و مسلم بن عقيل و سكينه و… چهره‌ هايى‌ ارائه گشت كه با روح بلند و عزتمند و بزرگوار آن خاندان شرف و كرامت، ناسازگار بود.
اعتقاد به شفاعت ‌سيدالشهدا و نيز ثواب هاى فراوان براى اشك ريختن بر آن حضرت و همچنين نتايج ارزشمند محبت و ولايت اهل بيت علیهم السلام، همه صحيح است اما اين مسائل ‌به گونه‌ اى يك جانبه طرح شد كه بسيارى از علاقه‌ مندان اهل بيت، تعارضى ميان گريستن بر حسين علیه السلام و ارتكاب فسق و فجور و زير پا نهادن حق الناس و ترك وظايف ندانند و اميدشان به حسين علیه السلام باشد، هر چند كه غرق گناه باشند!
امام سجاد علیه السلام كه همان روح‌ حسينى و شجاعت علوى را داشت و در عاشورا به مصلحت الهى بيمار بود و توان جنگيدن نداشت، در پى همين تلقينات تحريف شده به ‌«امام بيمار» شهرت يافت و دراذهان عموم به صورت مردى لاغر، رنگ پريده، بى ‌حال و زرد چهره و عصا به دست ‌جلوه كرد.

منبع: پایگاه دانشنامه اسلامی

وَ الْأَرْضَ بَعْدَ ذلِکَ دَحاها

 

زمان و مکان دحو الارض
در روایات اسلامی روز بیست و پنجم ذی القعده روز دحوالارض نامیده شده است. مطابق با این روایات در چنین روزی اولین خشکی های زمین که به طور کامل زیر آب بود در جایی که خانه کعبه قرار دارد نمایان شد. [1] در قرآن کریم از این روز در آیه 30 سوره نازعات یاد شده است: «وَالْأَرْضَ بَعْدَ ذَلِكَ دَحَاهَا»؛ و پس از آن زمین را بگسترد.

فضیلت دحو الارض
از پیامبر اکرم صلّى اللّه عليه و آله نقل شده است كه «فِي ذِي اَلْقَعْدَةِ لَيْلَةٌ مُبَارَكَةٌ وَ هِيَ لَيْلَةُ خَمْسَ عَشْرَةَ يَنْظُرُ اَللَّهُ إِلَى عِبَادِهِ اَلْمُؤْمِنِينَ فِيهَا بِالرَّحْمَةِ أَجْرُ اَلْعَامِلِ فِيهَا بِطَاعَةِ اَللَّهِ أَجْرُ مِائَةِ سَائِحٍ لَمْ يَعْصِ اَللَّهَ طَرْفَةَ عَيْنٍ فَإِذَا كَانَ نِصْفُ اَللَّيْلِ فَخُذْ فِي اَلْعَمَلِ بِطَاعَةِ اَللَّهِ وَ اَلصَّلاَةِ وَ طَلَبِ اَلْحَوَائِجِ فَقَدْ رُوِيَ أَنَّهُ لاَ يَبْقَى أَحَدٌ سَأَلَ اَللَّهَ فِيهَا حَاجَةً إِلاَّ أَعْطَاهُ» . [2]
در شب پانزدهم ماه ذى القعده حق تعالى به سوى بندگان مؤمن خود نظر رحمت مى‌كند؛كسى كه آن شب را به عبادت به سر آورد ثواب صد عابد به او عطا مى‌كند كه در يك چشم به هم زدن معصيت خدا نكرده باشد و چون نصف شب بگذرد شروع كن به عبادت و نماز و حاجات خود را از حق تعالى طلب كن،هرحاجت طلب كنى مستجاب مى‌گردد.

حسن بن على وشّاء روايت می کند که: «من كودك بودم كه با پدرم در شب بيست و پنجم ماه ذی القعده در خدمت حضرت امام رضا عليه‌السلام شام خورديم. حضرت فرمود: امشب حضرت ابراهيم و حضرت عيسى عليهماالسلام متولد شده اند و زمين از زير كعبه پهن شده، پس هر كه روزش را روزه بدارد چنان است كه شصت ماه روزه داشته باشد و در روايت ديگر است كه فرمود: در اين روز حضرت قائم عجل الله تعالی فرجه شریف قيام خواهد كرد»
محمّد بن عبد اللَّه صيقل می گوید: امام رضا عليه السلام ، در روز بيست و پنجم ذى‏قعده به ميان ما آمد و فرمود: « صوموا ؛ فإِنّي أصبَحتُ صائِماً . قُلنا : جُعِلنا فِداكَ ، أيُّ يومٍ هُوَ؟ فقالَ : يومٌ نُشِرَت فيهِ الرَّحمَةُ ، ودُحيَت فيهِ الأَرضُ ، ونُصِبَت فيهِ الكَعبَةُ ، وَهَبَطَ فيهِ آدَمُ عليه السلام » [۴]امروز را روزه بگيريد . من هم روزه هستم. گفتيم : قربانت شويم! امروز ، چه روزى است؟ فرمود : «روزى است كه در آن ، رحمت منتشر شد و زمين ، گسترش يافت (دحو الأرض) ، و كعبه برپا شد ، و آدم عليه السلام [به زمين‏] هبوط كرد» .
از امیرالمومنین علیه السلام روایت شده است که فرمودند: «نخستین رحمتی که از آسمان به زمین نازل شد، در بیست وپنج ذی القعده بود. کسی که در این روز روزه بگیرد و شبش را به عبادت بایستد، عبادت صد سال را که روزش را روزه و شبش را عبادت کرده است خواهد داشت.»

1.شیخ طوسی، من لایحضره الفقیه، ج۲، ص۲۴۱
2.زاد المعاد، ج 1، ص 157

برگزای کارگاه مقاله نویسی پیشرفته

برگزای کارگاه مقاله نویسی ویژه اساتید

معاون پژوهش حوزه فاطمیه دامغان خبر داد:

کارگاه مقاله نویسی پیشرفته ویژه اساتید حوزه فاطمیه دامغان در تاریخ 98/4/16 با حضور دکتر محسن مسعودیان در حوزه فاطمیه دامغان برگزار شد .در این کارگاه که در جهت ارتقاء مهارتهای پژوهشی اساتید برگزار شد حدود 20 نفر از اساتید حضور  داشتند و به صورت پیشرفته و کارگاهی مهارت مقاله نویسی را کسب نمودند.

 

اخلاقیات امام رضا

در ایام ولادت امام رضا (ع) شایسته است برخی از اخلاقیات آن امام بزرگوار را بیان کنیم.مشهور است که برجستگی‌های اخلاقی آن امام همام (علیه السلام) عبارت بوده‌اند از:

 زهد و بندگی

حضرت علی بن موسی (علیه السلام) در بی‌رغبتی به دنیا و بندگی خدا، جهد فراوان داشت. در پیش چشم مردم، آراسته بود و در خلوت، ساده زیست و زاهد. زبان مبارکش همواره به تلاوت قرآن بود و روزه بسیار می‌گرفت و عبادتی فراوان داشت. [1] [2] [3]

 فروتنی

در برابر مردم بسیار فروتن بود. هیچ‌گاه با کسی تندی نکرد و کلام کسی را نبُرید و پایش را هنگام نشستن پیش کسی دراز نکرد یا به دیوار تکیه نداد. [4] [5] [6]

علم

دانش امام رضا (علیه السلام) را نمی‌توان با کسی از مردمان زمانه‌اش به قیاس نهاد. فضل و برتری علمی‌اش همواره در مناظراتی که با علما و بزرگان دیگر ادیان و فِرَق برگزار می‌شد، آشکار بود و هیچ کس نتوانست‌ نکته‌ای بدو آموزد یا خرده‌ای علمی از او گیرد.

 سخاوت

امام رضا (علیه السلام) همچون پدران پاک خویش در این صفت شهره دوست و دشمن بود. یک بار در روز عرفه همه دارایی خویش را بخشید.
اصحاب با شگفتی تمام پرسیدند، آیا چنین بخششی روا است؟ فرمود: «نه تنها روا است که غنیمت است؛ غنیمتی برای کسب اجر و ثواب و کرامت.» [7]

 فصاحت و بلاغت

چون امام رضا (علیه السلام) در تشریح و بیان موضوعی لب به سخن می‌گشود، هر شنونده‌ای را به سکوت وا می‌داشت و بر هر کسی اثر می‌نهاد. او نیز همچون پدران پاکش بسیار فصیح و بلیغ بود.

 

منبع:

1. عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۸.
2. عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۲.
3. عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۲.
4.عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۷.
5. عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۷.
6. عیون اخبار الرّضا، صدوق، ج۱، ص۱۹۷.
7. مناقب آل ابی طالب، ابن شهرآشوب، ج۳، ص۴۷۰.

واکاوی آموزه های اخلاقی اهل بیت(ع) در تربیت دینی

چكيده
تربيت دينى، مجموعه تحولاتي است كه در فكر و عقيده فرد، به منظور ايجاد نوعى خاص از عمل و رفتار، كه متكى بر ضوابط مذهب باشد، انجام مى‏گيرد. در سايه اين تحولات، اخلاق، عادات، آداب و رفتار و روابط فردى و اجتماعى شخص صورت مذهبى و دينى به خود مى‏گيرد.

پژوهش حاضر با عنوان آموزه های اخلاقی اهل بیت علیهم السلام در تربیت دینی با هدف آشنایی با آموزه های تربیتی اخلاقی اهل بيت عليهم السلام به روش توصيفي تحليلي وگرد آوري كتابخانه اي به بررسي مراحل تربيت دينى، و اركان و اصول وابعاد آن پرداخته است. از مهمترين شاخصه هاي تربيت ديني شناخت و بصيرت ،تفكر وتعقل است واز مهمترين آموزه هاي  اخلاقي اهل بيت عليهم السلام در زمينه اخلاق فردي  مي توان به برد باري ،گذشت، شجاعت ويادخدا اشاره كردواز مهمترين آموزه هاي اخلاقي تربيتي اجتماعي در محيط خانواده مي توان به مهرباني ،حجب وحيا وادب  ،در محيط آموزش نيز مي توان به  مسئوليت پذيري ،اقامه نماز  واخلاق جنسي اشاره كرد.

واژگان كليدي: اخلاق، تربيت ،تربيت ديني،آموزه هاي اخلاقی.

محقق:ام البنین لادن

استاد راهنما:حمیده مخلصی

استاد داور:دکتر علی پریمی

تاریخ دفاع:تابستان 97

رد مظالم و احکام وآثار آن در اسلام

چکیده

خداوند متعال انسان را در قرآن به عنوان اشرف مخلوقات معرفي كرده است و از انسان به عنوان بهترين موجودات خود ياد كرده است. كه اين موجود بسيار شريف حقوقي را دارا مي‌باشد. اين حقوق شرعي به حق‌الله و حق‌الناس تقسيم مي‌شود كه خداوند متعال نسبت به رعايت حق‌الناس تأكيد زيادي دارند. رعايت اين حقوق داراي آثار ارزنده‌اي از قبيل كنترل سطح فقر در جامعه، زياد شدن روزي، پذيرش توبه، نجات از عذاب اخروي و ساير آثار مي‌باشد. خداوند به انسان‌ها امر فرموده‌اند كه حق مردم را ادا كنند تا از عذاب اخروي و دنيوي در امان باشند. يكي از راه‌هاي جبران حق‌الناس رد مظالم است و رد مظالم صدقه‌اي است كه انسان از طرف صاحب حق مجهول با اجازه مرجع تقليد خود به فقير مي‌پردازد. رد مظالم داراي آثار فراواني مي‌باشد از قبيل افزايش مال و ثروت، سعادت دنيا و آخرت، دفع بلا و خاموشي غضب الهي و ساير آثار. هدف از اين تحقيق بررسي تاریخچه رد مظالم، پرداخت رد مظالم و احکام آن و آثار سوء مظلمه عباد و برکات فردی و اجتماعی  رد مظالم می‌باشد. اين تحقيق با روش تحليلي ـ توصيفي و استفاده از اسناد كتابخانه‌اي به بررسي موضوع رد مظالم پرداخته است. نتيجه تحقيق روشن مي‌كند كه يكي از مظالم بسيار سخت حق‌الناس است كه عقوبت سنگيني را به دنبال دارد و بهترين راه‌ رهايي از اين حقوق به خصوص حق‌الناس جبران آن در دنياست كه با كسب رضايت ستم ديده حاصل مي‌شود وگرنه در آخرت غرامت سنگين‌تري را بايد پرداخت.

كليد واژه‌ها: حق‌الناس، تضييع حقوق، رد مظالم، حقوق الهي، آثار و احکام.

تحقیق پایانی سطح 2

موضوع:فقهی

محقق:شهربانو صادقی

استاد راهنما:مریم فراتی

استاد داور:دکتر علی پریمی

 تاریخ دفاع:تابستان 97

قرآن و تربیت اجتماعی کودک

امروز کتابی در حوزه تربیت اخلاقی رو معرفی می کنیم این کتاب با عنوان «قرآن و تربيت اجتماعي كودك» تالیف خانم مهدیه رضایی است که به سفارش مركز پژوهشي قرآن كريم المهدي تدوین شده و توسط انتشارات پژوهش های تفسیر و علوم قرآنی در سال 93 به چاپ رسیده .

مهم ترین عناوین این کتاب عبارتند از:

اشاره؛ فهرست مطالب؛ مقدمه؛ درآمد؛ فصل اول: كليات (مباحث نظري)؛ فصل دوم: مراحل تربيت اجتماعي؛ فصل سوم: عوامل تربيت اجتماعي كودك؛ فصل چهارم: موانع تربيت اجتماعي كودك؛ فصل پنجم: روش هاي كاربردي تربيت اجتماعي كودك؛ ضمايم؛ فهرست منابع

کمی شعر

ای خداوند یکی یار جفا کارش ده

دلبر عشوه گر و سرکش و خونخوارش ده

 

                                                                    چند روزی ز پی تجربه بیمارش کن                    

                                                                   با طیبان دغا پیشه سر و کارش ده

تا بداند که شب ما به چسان میگذرد

درد عشقش ده و عشقش ده و بسیارش ده

 

بداء از دیدگاه امامیه

چکیده

بداء از عاليترين و مهم­ترین مفاهيم قرآني و احادیث منقول از معصومين(ع) است كه به معناي امكان دگرگوني تقدير و تغيير سرنوشت به سبب رفتار نيك و بد انسان و آشکار شدن اموری در جهان هستی که بر بندگان پنهان‌ بوده‌ است. مسأله بداء از جمله مسايلي است كه به جهت توجه خاص قرآن كريم نسبت به اين مسأله و همچنين به جهت اهميت و ارزشي كه ائمه معصومين(ع) براي آن قايل بوده­اند، در مكتب عقلي شيعه به خوبي مورد تبيين و تشريح قرار گرفته است. در تبیین معنای اصطلاحی بداء میان دانشمندان شیعه اختلاف وجود دارد و آن را با تعابیر گوناگون تفسیر نموده­اند. امامیه بر این باور است که تبیین صحیح این آموزه می­تواند راه را برای پذیرش آن از سوی تمامی مسلمانان هموار سازد. تحقیق پایانی حاضر، موضوع بداء از دیدگاه امامیه را در قاب پرداختن به بحث مفهوم­شناسی، بداء از منظر قرآن و روایت و رابطه بداء با قضا و قدر و علم الهی مورد بررسی قرار داده است. تحقیق حاضر با استفاده از منابع تفسیری و به روش توصیفی انجام شده و نتایج حاصله گویای آن است که علماء شیعه در مورد مسأله بداء با هم اختلاف داشته و انتقاداتی به هم وارد کرده­اند و اینکه اسناد بداء در معنای لغوی در مورد خداوند صحیح نمی­باشد و آثاری اعتقادی و عملی برای انسان به دنبال دارد.

تحقیق پایانی با عنوان«بداء از دیدگاه امامیه»

محقق:فریده مجاور

استاد راهنما:زینت السادات رزم آرا

استاد داور:دکتر علی پریمی

تاریخ دفاع:شهریور 97